Değerlendirme ne için yapılır?
Ailenin gözlemleri, çocuğun günlük yaşam becerileri ve eğitim sırasında yapılan gözlemler birlikte ele alınır. Amaç, hangi becerilerin desteklenebileceğini ve eğitimde hangi hedeflere öncelik verileceğini belirlemektir.
Çocuğa uygun araç seçimi
Değerlendirme aracı; çocuğun yaşı, gelişim özellikleri ve görüşmenin amacı dikkate alınarak, ilgili uygulama yetkinliğine sahip uzman tarafından seçilir. Tek bir test sonucu çocuğun bütün gelişimini açıklamaz.
- Dil ve bilişsel gelişim
- İnce ve kaba motor becerileri
- Sosyal iletişim ve oyun
- Öz bakım ve günlük yaşam becerileri
Tarama ile tanı aynı şey değildir
Gelişim taraması ve eğitim amaçlı değerlendirme, destek ihtiyacını belirlemeye yardımcı olur. Tıbbi tanı yerine geçmez. Gerektiğinde aile, ayrıntılı değerlendirme için yetkili sağlık uzmanlarına yönlendirilir.
Kaynak: CDC — Gelişim taraması ve tanı (yeni sekmede açılır)↗
Sonuçlar nasıl kullanılır?
Değerlendirme bulguları aileyle anlaşılır bir dille paylaşılır. Eğitim hedefleri ve izlenecek adımlar konuşulur; süreç içindeki gözlemlerle plan güncellenir.
Gelişim değerlendirmesi öncesinde nasıl hazırlanabilirsiniz?
Görüşmeden önce çocuğunuzun günlük yaşamından birkaç somut örnek hazırlayabilirsiniz. Yalnızca zorlandığı alanları değil; yapmaktan hoşlandığı etkinlikleri, iletişim kurma biçimini ve kendi başına yaptığı işleri de paylaşmanız yararlıdır.
- Oyun, iletişim ve öz bakım sırasında dikkatinizi çeken durumları not edin.
- Gözlemin ne zaman ve hangi ortamda ortaya çıktığını belirtin.
- Varsa önceki değerlendirme ve eğitim bilgilerini görüşmeye hazırlayın.
- Öncelikle yanıt bulmak istediğiniz soruları belirleyin.
Gelişimle ilgili endişelerinizi çocuğunuzun hekimiyle de paylaşın. Eğitim amaçlı görüşme, sağlık değerlendirmesinin yerine geçmez.
AGTE ve bireysel eğitim planı arasındaki ilişki
AGTE, Ankara Gelişim Tarama Envanteri olarak bilinen araçtır. Değerlendirmede hangi aracın kullanılacağı, çocuğun özelliklerine ve görüşmenin amacına göre belirlenir. Bir araç hakkında bilgi okumak, o aracın her çocuk için uygun olduğu anlamına gelmez.
Tarama, aile görüşmesi ve gözlemden elde edilen bilgiler, eğitimde desteklenebilecek becerilerin konuşulmasına yardımcı olur. Sonraki adımlar bireysel eğitim planı içinde ele alınır; günlük yaşam hedefleri ve evde özel eğitim süreci birlikte değerlendirilebilir.
Gelişim testleri hakkında sık sorulan sorular
Gelişim taraması otizm tanısı koyar mı?
Hayır. Tarama, daha ayrıntılı değerlendirme gerektiren alanlara işaret edebilir. Otizm tanısı için gelişim öyküsü ve uzman değerlendirmesi gerekir. Otizm belirtileri ve değerlendirmeye başvurma rehberimizde bu ayrımı açıklıyoruz.
Değerlendirmeye yalnızca bir test sonucu yeterli mi?
Sonuçlar çocuğun günlük yaşamı, ailenin gözlemleri ve görüşmede elde edilen bilgilerle birlikte ele alınır. Bir puan, tek başına çocuğun tüm güçlü yönlerini veya eğitim ihtiyacını anlatmaz.
Değerlendirme sonrasında ne yapılır?
Bulgular aileyle paylaşılır; eğitim hedefleri, izlenecek adımlar ve gerekirse yetkili sağlık uzmanına başvuru konuşulur. Eğitim sürecinin nasıl ilerlediğini inceleyebilir veya görüşme için bize ulaşabilirsiniz.